De Beste Tijdstippen om Planeten te Observeren: Wat Betekent Oppositie in de Astronomie?

Mars Opposition 2022

Astronomische oppositie is het beste moment om de meeste planeten van het zonnestelsel en andere hemellichamen te bekijken. Ze staan dan het grootste en het helderste aan de nachthemel. Kom meer te weten over oppositie en ontdek wat de beste data zijn om planeten en asteroïden te bekijken.

Inhoud

Wat betekent oppositie in de astronomie?

Astronomische oppositie betekent dat een planeet zich aan de andere kant van de Aarde bevindt dan de Zon. Vanuit ons perspectief betekent dit dat een planeet in oppositie precies 180 graden tegenover de Zon aan de hemel staat - dus wanneer de Zon ondergaat in het westen, verschijnt er een planeet in het oosten. Naast planeten kunnen kometen, asteroïden en enkele andere objecten in het zonnestelsel ook in oppositie staan. Een bekend voorbeeld van oppositie is een Volle Maan. Tijdens deze gebeurtenis staat de maanschijf tegenover de Zon en wordt daarom volledig verlicht door het licht van de ster.

Wanneer is de volgende volle maan in 2022? Bekijk onze kalender met alle volle manen dit jaar, inclusief datums en tijden, namen, supermanen en nog veel meer.
Zie Infografiek

Welke planeten zijn vanaf de aarde in oppositie te zien?

Aangezien een oppositie alleen kan plaatsvinden als de Aarde zich tussen de Zon en een ander hemellichaam bevindt, gebeurt oppositie voor de planeten die verder van de zon verwijderd zijn dan de aarde. Deze zijn Mars, Jupiter, Saturnus, Uranus, en Neptunus.

De opposities van de planeten vinden ongeveer elk jaar plaats wanneer de Aarde de juiste configuratie met hen bereikt ten opzichte van de Zon. De enige uitzondering hier is Mars. De baan en de baansnelheid van de Rode Planeet zijn vergelijkbaar met die van de Aarde, dus de aarde "overtreft" Mars slechts ongeveer elke 27 maanden. Dat is de reden waarom opposities van Mars maar één keer in ongeveer twee tot drie jaar voorkomen. Mercurius en Venus bevinden zich in de baan van de aarde, dus die zullen we nooit in oppositie zien.

Hoe observeert u een planeet in oppositie?

Om een planeet in oppositie te ontdekken, kijkt u in de tegenovergestelde richting van de zonsondergang. De planeet zal een paar weken goed gepositioneerd zijn omstreeks het exacte moment van oppositie. Controleer dus een voorspelling voor uw locatie, zoek een datum dicht bij de oppositie wanneer de hemel helder is en ga naar buiten om de stralende planeet te observeren.

Bij oppositie kunt u de meeste planeten met het blote oog zien, maar u ziet ze nog beter door een verrekijker of een telescoop. Met een kleine 4-inch telescoop zou u bijvoorbeeld de ringen van Saturnus moeten kunnen observeren, inclusief de Cassini Divisie ertussen. Om te controleren waar de planeet op uw locatie zal verschijnen en hoe helder het zal zijn, gebruik de stargazing app Sky Tonight. De app heeft een ingebouwde kalender met astronomische gebeurtenissen en een gedetailleerde kaart van de nachtelijke hemel.

Waarom zijn planetaire opposities interessant?

Oppositie is de beste tijd om een planeet of een ander hemellichaam te observeren. Op dat moment worden objecten volledig verlicht door de Zon en schijnen ze helder aan de hemel. Bovendien treden planetaire opposities op in de buurt van de dichtste nadering van een planeet tot de Aarde, wanneer een planeet op zijn grootst lijkt. Mars vertoont de meest opvallende grootteverandering omdat het de planeet is die het dichtst bij de Aarde staat. Het belangrijkste is dat een oppositie ons voldoende tijd geeft om naar de sterren te kijken! U kan een hemellichaam gans de nacht observeren en het staat goed geplaatst in de nachtelijke hemel. Het is geen toeval dat asteroïden en andere zwakker schijnende objecten in het Zonnestelsel vaak ontdekt worden in hun oppositie.

Planetaire Opposities in 2023

Hier is de lijst van planetaire opposities in 2023. De volledige kalender van alle planetaire en andere hemelse gebeurtenissen is beschikbaar in de stargazing app Sky Tonight.

27 augustus: Saturnus in oppositie

Op 27 augustus, om 14:52 GMT, bereikt Saturnus oppositie waarbij de planeet volledig verlicht wordt door de Zon en op zijn helderst schijnt met een magnitude van 0,4. De geringde planeet wordt in het sterrenbeeld Waterman geplaatst en ziet er met het blote oog uit als een geelachtige stip. Je ziet de ovale vorm van Saturnus met een verrekijker, maar je hebt minstens een kleine 4-inch telescoop nodig om de ringen te observeren.

Gedurende een paar dagen rond de oppositie kunnen de waarnemers een ongewone opheldering van Saturnus' ringen opmerken – bekend als het Seeliger-effect. Tijdens oppositie schijnt de zon vanuit ons gezichtspunt rechtstreeks op Saturnus, zodat de planeet en de deeltjes van de ringen volledig worden verlicht en geen schaduwen veroorzaken. Bovendien interageert het zonlicht met de deeltjes in de ringen van de planeet en reflecteert het vele malen, waardoor de ringen er nog helderder uitzien.

19 september: Neptunus in oppositie

De oppositie van Neptunus vindt plaats op 19 september om 16:54 GMT. De planeet zal schijnen met een magnitude van 7,8 in het sterrenbeeld Vissen. De planeet zal vlak na zonsondergang opkomen in de richting tegenover de zon, zijn hoogste punt bereiken rond middernacht lokale tijd, en aan de hemel blijven tot zonsopgang. Zelfs in zijn helderste staat zal Neptunus moeilijk te onderscheiden zijn aan de nachtelijke hemel, dus neem een telescoop om van het uitzicht op de planeet te genieten.

3 november: Jupiter in oppositie

Jupiter komt op 3 november om 10.44 uur GMT in oppositie. Zoek naar de brandende stip in het sterrenbeeld Ram. De planeet schijnt met een magnitude van -2,9, waardoor dit het helderste sterachtige object is na "de morgenster" Venus. Wees niet bezorgd als u het exacte moment van de oppositie mist. De planeet zal de komende weken goed geplaatst staan en nog enkele maanden in de avondhemel blijven.

14 november: Uranus in oppositie

Op 14 november om 00:32 GMT zal Uranus oppositie bereiken. De planeet zal schijnen met een magnitude van 5,6 in het sterrenbeeld Ram. Zelfs op zijn grootste en helderste, Uranus zal nog steeds moeilijk te observeren zijn, dus het is beter om naar de planeet op zoek te gaan met ten minste een kleine telescoop. De planeet zal in de beste positie staan om te observeren rond middernacht lokale tijd.

Andere aanstaande opposities in 2023

Niet alleen planeten, maar ook kometen, asteroïden en andere lichamen in het Zonnestelsel kunnen oppositie bereiken. Dergelijke gebeurtenissen zijn moeilijker te observeren, dus meer voor ervaren astronomen. Oppositie is ook de beste tijd voor asteroïdejagers. Als u een nieuwe asteroïde wilt ontdekken, kunt u beter 's nachts in de richting tegengesteld aan de zon kijken, en dan heeft u misschien geluk!

Asteroïden in oppositie

  • 26 januari, 16:46 GMT: 6 Hebe (mag 8.7), sterrenbeeld Kreeft.
  • 30 april, 19:10 GMT: 7 Iris (mag 9.6), sterrenbeeld Weegschaal.
  • 6 juni, 11:58 GMT: 11 Parthenope (mag 9.3), sterrenbeeld Slangendrager
  • 7 juli, 23:58 GMT: 15 Eunomia (mag 8.8), sterrenbeeld Boogschutter.
  • 10 augustus, 09:34 GMT: 10 Hygiea (mag 9.7), sterrenbeeld Waterman.
  • 26 augustus, 23:58 GMT: 8 Flora (mag 8.4), sterrenbeeld Waterman.
  • 2 oktober, 04:46 GMT: 29 Amphitrite (mag 8.9), sterrenbeeld Vissen.
  • 5 november, 14:22 GMT: 18 Melpomene (mag 8.2), sterrenbeeld Eridanus.
  • 18 december, 16:46 GMT: 37 Fides (mag 9.8), sterrenbeeld Voerman.
  • 21 december, 23:58 GMT: 4 Vesta (mag 6.6), sterrenbeeld Orion.
  • 22 december, 21:34 GMT: 9 Metis (mag 8.4), sterrenbeeld Tweelingen.
  • 28 december, 16:46 GMT: 5 Astraea (mag 9.4), sterrenbeeld Orion.

Dwergplaneten in oppositie

  • 21 maart, 17:41 GMT: 1 Ceres (mag 7.1), sterrenbeeld Haar van Berenice.
  • 30 maart, 02:40 GMT: 136472 Makemake (mag 17.2), sterrenbeeld Haar van Berenice.
  • 20 april, 16:30 GMT: 136108 Haumea (mag 17.3), sterrenbeeld Boötes.
  • 22 juli, 12:26 GMT: 134340 Pluto (mag 14.9), sterrenbeeld Steenbok.
  • 18 oktober, 16:17 GMT: 136199 Eris (mag 18.7), sterrenbeeld Walvis.

Veelgestelde vragen

Welke planeten staan nu in oppositie?

Saturnus is de volgende planeet die op 27 augustus 2023 om 14:52 GMT de oppositie bereikt. Voorlopig kun je Mars observeren, die op 8 december 2022 de oppositie bereikte. De planeet zal de hele maand goed gepositioneerd blijven en de hele nacht aan de hemel schijnen.

Hoe vaak komen planetaire opposities voor?

Een planetaire oppositie treedt op wanneer de Aarde tussen de Zon en een planeet passeert. Het gebeurt elk jaar voor de hogere planeten. De enige uitzondering is de oppositie van Mars. Omdat de planeet heel dicht bij de Aarde staat en zijn baan en omloopsnelheid vergelijkbaar zijn met die van de aarde, slaagt onze planeet er slechts om de 27 maanden in om tussen Mars en de Zon te passeren. Daarom krijgen we één Mars-oppositie in ongeveer twee tot drie jaar.

Hoe lang duurt een oppositie?

Er wordt gezegd dat een planeet op een exact moment "in oppositie" is, maar de periode van oppositie duurt een paar weken. U kunt de planeet op elke geschikte datum rond die tijd observeren. De planeet zal direct na zonsondergang aan de andere kant van de zon opkomen, het hoogste punt bereiken om middernacht en ondergaan bij zonsopgang.

Wat is het tegenovergestelde van oppositie in de astronomie?

Het tegenovergestelde van oppositie in de astronomie is een conjunctie. Tijdens de conjunctie van een planeet en de Zon bevindt de planeet zich op de kortste afstand van de Zon aan de hemel. Het is de moeilijkste tijd om de planeet te observeren omdat de zon het zicht belemmert. Maar er zijn andere astronomische conjuncties waarbij de zon niet betrokken is: bijvoorbeeld planetaire conjuncties en maan-planetaire conjuncties. Ze zijn best interessant om te observeren!

Samengevat: Oppositie is de beste tijd om planeten te observeren, omdat ze op hun grootst en helderst schijnen en de hele nacht zichtbaar zijn. Het goede nieuws is dat u niet het exacte moment van oppositie hoeft te observeren om van het uitzicht te genieten. Kies een geschikte tijd, ga weg van de stadslichten en observeer planetaire opposities in volle schoonheid!

Vindt u dit artikel interessant? Deel het dan alsjeblieft met vrienden op social media. We wensen u een heldere hemel en veel plezier met observeren!

Afbeelding Credit:Vito Technology, Inc.
Trustpilot