Wat is retrograde beweging in de astronomie? Volgende – Mercurius retrograde 2026
Waarom lijken planeten soms “achteruit” te bewegen? Bestaat zo’n beweging eigenlijk? Moet je bang zijn voor Mercurius retrograde? Hier leggen we de hemelmechanica achter retrograde beweging uit en laten we je zien hoe je het kunt bekijken met Sky Tonight.
Inhoud
- Staat Mercurius nu retrograde (stand februari 2026)?
- Wat is retrograde beweging in de astronomie?
- Waardoor wordt de schijnbare retrograde beweging van de planeten veroorzaakt?
- Welke planeten staan nu in retrograad?
- Retrograde planeten in 2026
- Hoe zie je retrograde beweging: retrograde lussen
- Welke invloed hebben retrograde planten op ons?
- Retrograde beweging: veelgestelde vragen
- Retrograde beweging van planeten: samengevat
Staat Mercurius nu retrograde (stand februari 2026)?
Het is een van de meest gezochte vragen, dus hier is het korte antwoord: Mercurius wordt retrograde op 25 februari 2026. En er is een extraatje – dat gebeurt vlak bij een parade van zes planeten in de avondlucht, dus je hebt genoeg te zien naast Mercurius.
Maak je klaar om al je problemen erop af te schuiven! Of lees verder om te begrijpen waarom Mercurius retrograde een echt astronomisch verschijnsel is, maar niets om bang voor te zijn. Laten we nu in de wetenschap achter retrograde beweging duiken.
Wat is retrograde beweging in de astronomie?
**Retrograde beweging is wanneer een planeet haar gebruikelijke richting aan de hemel ten opzichte van de achtergrondsterren lijkt om te keren en een tijdje “achteruit” begint te bewegen (van het Latijnse retrogradus, wat “achteruit gaan” betekent).
Van dag tot dag en van week tot week, terwijl de Aarde om de Zon draait, verschuiven de planeten meestal van west naar oost tegen de achtergrond van de sterren. Astronomen noemen dit directe of prograde beweging. Deze beweging moet niet worden verward met de dagelijkse beweging van de planeten en de Zon aan de hemel, die van oost naar west gaat en wordt veroorzaakt door de rotatie van de Aarde om haar as.
Op bepaalde momenten kan een planeet ‘achteruit’ lijken te bewegen – van oost naar west. Deze westwaartse verplaatsing heet schijnbare retrograde beweging.
Waardoor wordt de schijnbare retrograde beweging van de planeten veroorzaakt?
De schijnbare retrograde beweging wordt veroorzaakt door de relatieve beweging van de Aarde en andere planeten terwijl ze om de Zon draaien met verschillende snelheden en afstanden.
Neem Mars als voorbeeld. Mars is een bovenplaneet, wat betekent dat zijn baan verder van de Zon ligt dan die van de Aarde. Daardoor beweegt Mars langzamer in zijn baan dan de Aarde. Wanneer wij Mars inhalen, lijkt hij ‘achteruit’ te gaan omdat wij sneller bewegen dan hij. Dat is hetzelfde als wanneer je op de snelweg een langzamer rijdende auto inhaalt: heel even lijkt die auto de andere kant op te rijden.
Dit mechanisme werkt voor alle bovenplaneten. De binnenplaneten, Mercurius en Venus, draaien dichter bij de Zon dan de Aarde en bewegen daarom sneller langs hun banen. Ook zij lijken periodiek ‘achteruit’ te gaan. Tijdens retrograde staan de binnenplaneten echter dicht bij de Zon aan de hemel. Mercurius raakt vaak volledig verloren in de schittering van de Zon, terwijl Venus nog rond zonsopkomst of zonsondergang zichtbaar kan zijn.
Oude astronomen waren behoorlijk verbaasd over het fenomeen van retrograde beweging — vooral degenen die dachten dat de Aarde het centrum van het heelal was. Pas in de 16e eeuw introduceerde Nicolaus Copernicus zijn heliocentrische model en verklaarde hij retrograde beweging als een schijnbaar effect. Aanvankelijk stuitte zijn idee op weerstand, maar later werd het aanvaard en vormde het de basis van de moderne astronomie.
Welke planeten staan nu in retrograad?
De volgende planeten zijn momenteel in retrograde beweging:
- Jupiter: 11 november 2025 – 11 maart 2026
Retrograde planeten in 2026
Mercurius retrograde in 2026
Mercurius gaat drie tot vier keer per jaar retrograde omdat hij zeer snel beweegt en een korte omlooptijd heeft: één rondje om de Zon duurt slechts 88 aardse dagen.
Dit zijn de data van Mercurius retrograde in 2026 (de eerste datum markeert het begin van de retrograde beweging en de laatste datum wanneer die eindigt):
- 25 februari 2026 – 19 maart 2026
- 29 juni 2026 – 23 juli 2026
- 24 oktober 2026 – 13 november 2026
Andere retrograde planeten in 2026
In 2026 zullen nog meer planeten lijken van richting te veranderen aan de hemel, al zullen ze — in tegenstelling tot Mercurius — maar één keer per jaar retrograde gaan.
- Neptunus: 7 juli 2026 – 13 december 2026
- Saturnus: 27 juli 2026 – 11 december 2026
- Uranus: 10 september 2026 – 8 februari 2027
- Venus: 2 oktober 2026 – 11 november 2026
- Jupiter: 13 december 2026 – 13 april 2027
Mars is de enige planeet die in 2026 niet retrograde gaat. Zijn retrograde periode begint op 11 januari 2027 en eindigt op 2 april 2027.
Hoe zie je retrograde beweging: retrograde lussen
Om retrograde beweging waar te nemen, noteer je elke dag op hetzelfde tijdstip de positie van een planeet aan de hemel. Na enkele weken laten deze markeringen geleidelijk de retrogradelus zien die de planeet tekent.
Je kunt dit handmatig doen (maar het duurt minstens enkele weken) of je kunt het in 3 stappen doen met de sterrenkijk-app Sky Tonight. Het heeft een speciale functie die je in staat stelt om onmiddellijk een curve te bouwen die de jaarlijkse beweging van elke planeet toont. Hier is hoe je de retrograde beweging van een planeet via Sky Tonight kunt zien:
- Tik op het vergrootglasicoon onderaan het scherm en typ de naam van een planeet (bijv. Mercurius) in het zoekveld;
- Tik op het blauwe doelicoon tegenover de naam van de planeet en zie zijn huidige positie op de sterrenkaart;
- Tik op het kleine witte camera-icoon onderaan het scherm om de curve-bouwfunctie in te schakelen. Je zult het pad zien dat de planeet in de hemel aflegt gedurende enkele maanden en duidelijk zien hoe de planeet op bepaalde momenten van richting verandert.
Welke invloed hebben retrograde planten op ons?
Astrologen kunnen je waarschuwen om geen contracten te tekenen terwijl Mercurius in retrograad staat of afraden dat je metalen gereedschap koopt terwijl Mars in retrograad staat. Of je dat moet geloven, mag je zelf weten.
Maar je weet nu dat retrograde beweging gewoon een illusie is die onmogelijk van invloed kan zijn op het alledaagse leven, in elk geval vanuit wetenschappelijk oogpunt.
Een hemellichaam dat echt ons leven kan beïnvloeden is een asteroïde die op weg is naar onze thuisplaneet. Leer wanneer de volgende asteroïde de aarde zal raken en wat we eraan kunnen doen.
Retrograde beweging: veelgestelde vragen
Is de retrograde beweging van Mercurius echt?
De retrograde beweging van Mercurius is een echt astronomisch verschijnsel, maar het betekent niet dat Mercurius letterlijk van richting verandert in de ruimte. In de astronomie betekent “Mercurius retrograde” dat de planeet tegen de achtergrondsterren in achteruit lijkt te bewegen omdat hij de Aarde in zijn baan “inhaalt”.
Heeft Mercurius retrograde invloed op ons?
Mercurius retrograde heeft op ons geen fysieke of wetenschappelijke invloed. Mercurius “stuurt” niet ineens extra energie naar de Aarde en veroorzaakt geen problemen – het is dezelfde planeet in dezelfde baan, en de retrograde beweging is puur een kwestie van perspectief. De enige echte impact is voor sterrenkijkers: het is een leuke kans om Mercurius’ pad aan de hemel te volgen.
Wanneer is Mercurius retrograde in 2026?
De volgende keer begint Mercurius retrograde te bewegen op 25 februari 2026. Zijn retrograde periode eindigt op 19 maart 2026.
Welke planeten staan nu retrograde?
Op dit moment, in februari 2026, staat Jupiter retrograde. Op 25 februari komt Mercurius er ook bij.
Retrograde beweging van planeten: samengevat
Retrograde beweging is een schijnbare omkering van de planetaire beweging. Vanaf de Aarde lijkt het alsof de planeten aan de hemel op bepaalde momenten “achteruit” bewegen.
Binnenkort: Mercurius begint op 25 februari aan zijn volgende retrograde, een perfecte kans om dit effect in actie te zien. En nee, je hoeft er niet bang voor te zijn: zoals we in dit artikel uitleggen, is Mercurius’ (of welke planeet dan ook) retrograde slechts een illusie aan de hemel, geen kosmische vloek.
We hopen dat dit artikel je heeft geholpen te begrijpen wat retrograde beweging echt is. Vond je het interessant? Deel het dan met je vrienden! En download Sky Tonight om elke planeet (ook Mercurius) eenvoudig aan de hemel te volgen.
Nog vragen? Bekijk onze video die de retrograde beweging van Mercurius laat zien en zie wat er met de planeet in de ruimte gebeurt versus hoe het eruitziet in onze lucht.
Voor meer interessante feiten over retrograde beweging, bekijk ook onze speciale infographic!
