Moeten we ons zorgen maken dat een asteroïde de aarde raakt?

~5 min
Moeten we ons zorgen maken dat een asteroïde de aarde raakt?

Om de zoveel tijd verschijnen er in de media tientallen angstaanjagende koppen over rotsblokken uit de ruimte die op weg zijn naar onze planeet. Maar is de kans echt zo groot dat een asteroïde in de nabije toekomst de aarde zal raken? In dit artikel vind je de antwoorden op de meest brandende vragen over mogelijk gevaarlijke asteroïden.

Inhoud

Wat bepaalt of een asteroïde mogelijk gevaarlijk is?

Om als mogelijk gevaarlijk te worden geclassificeerd, moet een asteroïde aan twee hoofdcriteria voldoen.

Allereerst moet hij een minimale baankruisingsafstand (MOID) met de aarde hebben van 0,05 AU of minder. Een asteroïde met een dergelijke baan is in staat om gevaarlijk dicht bij onze planeet te komen.

Ten tweede moet hij een absolute magnitude van 22,0 of minder hebben. De kleinste asteroïden met een dergelijke helderheid zijn naar schatting 110 tot 240 meter groot en dat is genoeg om bij een inslag aanzienlijke plaatselijke schade aan te richten.

Het risicopotentieel van een asteroïde wordt gemeten met behulp van twee schalen: de 'Torino Impact Hazard Scale' en de 'Palermo Technical Impact Hazard Scale'. De Torino-schaal wordt gebruikt om het mogelijke risico van een toekomstige asteroïde-inslag aan het algemene publiek kenbaar te maken. Op deze eenvoudige schaal krijgt een object een waarde tussen 0 en 10 toegewezen op basis van de waarschijnlijkheid van een inslag en de kinetische energie van de mogelijke inslag. De Palermo-schaal is een vergelijkbare, maar meer complexe schaal die vooral door professionele astronomen wordt gebruikt.

Hoe groot moet een asteroïde zijn om schade te veroorzaken?

Om deze vraag te beantwoorden geven we een paar voorbeelden.

  • De Chicxulub-asteroïde die 65 miljoen jaar geleden op aarde het massale uitsterven veroorzaakte, had een doorsnee van ongeveer 10 kilometer. Deze asteroïde maakte vermoedelijk een einde aan het tijdperk van de dinosauriërs.
  • De Tunguska-asteroïde die in 1908 in de lucht explodeerde en 80 miljoen bomen van het taigawoud platwalste, had een doorsnee van ongeveer 100 meter. Dit was en is nog steeds de grootste asteroïde-inslag in de opgetekende geschiedenis.
  • Tenslotte de meteoriet van Tsjeljabinsk die de atmosfeer van de aarde in 2013 binnendrong. Deze had een doorsnee van ongeveer 20 meter. Deze asteroïde bereikte het aardoppervlak niet eens, maar de explosie die hij veroorzaakte, beschadigde toch meer dan 7.000 gebouwen. Bekijk onze video om meer te weten te komen over deze drie beroemde asteroïden.

Je kunt zelf de conclusie trekken. Zelfs relatief kleine rotsblokken uit de ruimte, zoals de meteoriet van Tsjeljabinsk, kunnen plaatselijk schade aanrichten. Asteroïden groter dan 1 kilometer kunnen wereldwijde gevolgen hebben, zoals een langdurige klimaatverandering.

Hoeveel mogelijk gevaarlijke asteroïden zijn er?

Tot juli 2021 hebben astronomen 2.189 mogelijk gevaarlijke asteroïden waargenomen, waarvan 158 met een doorsnee van meer dan 1 kilometer. De grootste bekende mogelijk gevaarlijke asteroïde is (53319) 1999 JM8 – met een geschatte doorsnee van ongeveer 7 kilometer.

Wij willen benadrukken dat deze gegevens niet betekenen dat al deze asteroïden uiteindelijk de aarde zullen raken, alleen dat het mogelijk is. Bij geen van deze asteroïden bestaat het risico dat ze de komende 100 jaar op aarde zullen inslaan. Meer specifieke info vind je op de NASA CNEOS website. Daar staat een tabel die een overzicht geeft van alle mogelijke toekomstige inslagen en een risicoclassificatie volgens de Torino- en Palermo-schalen.

Is er in 2021 een asteroïde op weg naar de aarde?

Je kunt gemakkelijk nagaan of een asteroïde binnenkort dicht bij onze planeet komt. Open de website van het Minor Planet Center en zoek de lijst met dichte naderingen rechtsonder op de hoofdpagina. Deze bevat alle asteroïden waarvan bekend is dat ze de komende maanden in de buurt van de aarde zullen komen. Naast de naam van de asteroïde en de datum van de dichte nadering, kun je ook zijn grootte (in meters) en de afstand waarop hij langs de aarde zal vliegen (in maanafstanden) te weten komen. De maanafstand (LD) is de gemiddelde afstand tussen de aarde en de maan en dat is ongeveer 400.000 kilometer.

Als je geïnteresseerd bent in een bepaalde asteroïde, gebruik dan de Small-Body Database Browser van Nasa's JPL. Voer de naam of het nummer van de asteroïde in en je krijgt uitgebreide informatie over zijn baan, fysische parameters en de omstandigheden van de ontdekking.

Hoe groot is de kans dat een asteroïde de aarde raakt?

En dan nu de belangrijkste vraag: hoe groot is de kans dat je in de nabije toekomst een inslag van een asteroïde meemaakt? Volgens de NASA raken asteroïden groter dan 100 meter die plaatselijk schade kunnen veroorzaken de aarde ongeveer eens in de 10.000 jaar. Rotsblokken uit de ruimte van meer dan 1 kilometer die het leven op onze planeet kunnen bedreigen, komen slechts eens in de paar miljoen jaar voor.

Anders gezegd, is de kans heel klein dat je tijdens je leven geschaad wordt door een asteroïde. Desondanks is het altijd goed om voorbereid te zijn. Laten we eens kijken naar de maatregelen die astronomen nemen om de veiligheid van de aarde te garanderen.

Hoe vinden we asteroïden die in de buurt van de aarde zijn?

Er zijn veel projecten die constant werken aan het detecteren van aardscheerders (NEO's) – asteroïden en kometen die dicht bij de baan van de aarde komen. Laten we eens een paar van die objecten noemen.

Allereerst is er ATLAS – het 'Asteroid Terrestrial-impact Last Alert System' dat in Hawaii is gebouwd. Het bestaat uit twee telescopen van een 0,5 meter die 160 km uit elkaar staan en elke heldere nacht de hemel in de gaten houden. Naast andere NEO's heeft ATLAS de beroemde komeet ATLAS (C/2019 Y4 ATLAS) ontdekt.

Dan is er Catalina Sky Survey (CSS) dat zich in de Catalina Mountains, Arizona, VS bevindt. Dit astronomische onderzoek richt zich specifiek op het detecteren van mogelijk gevaarlijke asteroïden en het inschatten van inslagrisico's.

Naast telescopen op de grond is er ook een ruimtetelescoop die in een baan om de aarde werkt. Deze heet de 'Near-Earth Object Wide-field Infrared Survey Explorer' oftewel NEOWISE. Op dit moment zoekt NEOWISE naar asteroïden die mogelijk in botsing met de aarde kunnen komen. Een van de vele ontdekkingen is de komeet C/2020 F3 (NEOWISE) die vorig jaar met het blote oog kon worden waargenomen.

De afgelopen tien jaar heeft onderzoek op de grond en de ruimtetelescoop van de NASA tienduizenden objecten in de buurt van de aarde gedetecteerd en zo een grote bijdrage geleverd aan onze kennis over het volgen van asteroïden en kometen.

Hoe kunnen we voorkomen dat asteroïden op aarde inslaan?

Wat kunnen we dus doen als er een asteroïde op weg is naar de aarde? Het goede nieuws is dat we minstens één aannemelijk idee hebben over hoe we hem kunnen afbuigen. Het minder goede nieuws is dat we veel tijd nodig hebben om ons voor te bereiden.

De 'Double Asteroid Redirection Test' (DART) is een missie van de NASA om de technologieën te testen voor het voorkomen van een asteroïde-inslag. Het doel van de missie is de asteroïde Dimorphos – het maantje van de binaire asteroïde Didymos, die dicht bij de aarde komt. Volgens het plan crasht het DART-ruimtevaartuig op het maantje (dat ongeveer 160 meter groot is) en verandert zo zijn snelheid en omlooptijd. Het DART-ruimtevaartuig staat gepland voor november 2021.

Maar zelfs als deze missie een succes wordt, is er nog de factor tijd die nodig is om een dergelijk ruimtevaartuig te bouwen. Een dergelijke ruimtemissie kost meestal meerdere jaren, van de goedkeuring tot de lancering. Dit betekent dat we een gevaarlijke asteroïde jaren (beter nog, tien jaar) voordat hij in de buurt van de aarde komt, moeten detecteren. Als we tenminste een ruimtevaartuig willen maken om hem op tijd af te buigen. Daarom is het zo belangrijk om zo veel mogelijk aardscheerders te vinden en hun banen van tevoren te berekenen.

Bedankt dat je dit artikel hebt gelezen! Als sommige van je vragen over mogelijk gevaarlijke asteroïden nog niet zijn beantwoord, aarzel dan niet om ze op onze sociale media te stellen. We wensen je een heldere hemel en veel plezier bij het sterrenkijken!

Afbeelding Credit:Vito Technology, Inc.
Trustpilot